23.03.2017

Əbbasilər dövləti və İŞİD

Gamlo Asadullah

Mənə yazırlar ki bə bu axır zamanda mövcud olacaq Əbbasi dövləti nədir? Bəs deyirlər ki güya bu İran İslam Respublikasıdır. Qardaşları çaşdıran bir qrup insan neçə vaxtdır ki İran Əbbasi dövlətidir deyə bir söz atıblar, burda düşüncəsi zəif olan kəslər bu iftiranı bayraq edib gəzirlər. Özüdə nəyi əsas götürürlər? Deyirlər ki İslam İnqilabı da Əhli-Beyt adı ilə edildi, Əbbasilərin üsyanı da. Həə? bax buna görə "sto prosent" İran elə Əbbasilərdir. Çox "tupoy" yanaşmadır.
Əbbasilərin Əhli-Beytlə düşmənçiliyi necə olsun bəs? İran əksinə dünyada Əhli-Beyt məktəbini yaymaq üçün büdcəsini tökür ortaya. İran əksinə nasibiləri məhv edir, onları öldürür. Araqatan boşboğazlardan fərqli olaraq... Axı bunlar hədisləri düz əməlli oxumurlar. O hədislərin içindəki mətnləri təhlil etmirlər. Baş yoxdur ki təhlil etsinlər. Nə düz əməlli orta təhsilləri var, nə də ali təhsilləri var. Məsələn, hardan bilsinlər ki Şam və İraq arasında bir dövlət olub məhv ediləcəyi haqqında rəvayətlər var? Və hardan bilsinlər ki Əbbasilərin fatihəsi elə Kirkisiya deyilən yerdə, məhz Şam və İraq arasında veriləcək? Hardan bilsinlər ki hədislərdə Sufyani və Seyid Xorasani iki tərəfdən onlara- Əbbasilərə hücum çəkəcək və bu hücum olunan yer elə Şam və İraq əraziləridir? Hardan bilsinlər ki orda hələ Mərvanilər var və o mərvanilər kimdir? Baş var bunlarda?
Hədislərdə deyilir ki Əbbasi dövləti çox rahatlıqla qurulacaq. İranda İslam dövləti qurmaq üçün on illərlə mübarizə aparılıdı, şəhidlər verildi. Amma İŞİD çox tez quruldu və onların qabağında əvvəl heç kim dura bilmirdi. Bunlar qəbul etmək istəmirlər ki Əbbasi dövləti elə vəhabilərin Əhli-Beyt düşmənlərinin İŞİD və Nusra kimi qüvvələridir ki Şamda və İraqda döyüşürlər. Kirkisiya da elə təxminən Deyr-əz-Zor ərazisidir ki indi İŞİD-i o tərəfə sığışdırırlar. Şimaldan kürdlər, qərqdən Suriya ordusu, şərqdən isə İraq ordusu. Hər yerdə də İran qoşunları mövcuddur. Hədislərdə gəlir ki Əbbasilər bir-biriləri ilə toqquşacaqlar- elə bu da baş verir onların arasında. Bu xırdalıqlara getmədən əllərinə 3-4 hədis götürüb düşüblər ortaya, özlərini gülüş obyektinə çeviriblər.
İŞİD-in "qara bayraqları" heç kəsə tanış gəlmir ki? Əbbasilərin bayrağı nə rəngdə olub? Bu haqda geniş mövzu yazacam. Hədislər də var. Amma ondan öncə başqa bir maraqlı mövzu var. Onu da çaşılaşacam ki bu axşam, ya da sabah paylaşım.

https://www.facebook.com/gamloali
"Biz elə bir ölkədə yaşayırıq ki, hətta müdafiə naziri belə çıxıb tribunaya deyə bilər ki, neftin məsələyə heç bir dəxli yoxdur, biz yalnız və yalnız demokratiya uğrunda vuruşuruq. Və hamı onun bu sözlərinə inanacaq. Çünki Amerika vətəndaşları yalanlardan yorulub, onların bundan daha ağ olan yalana qulaq asmağa həvəsləri yoxdur".
("Atıcı" filmindən)

22.03.2017

Заклинание-оберег Нараяны. Нарайана Кавача.

1-2. Царь сказал: Владыка, поведай мне о том чудесном заклинании, сблагодаря которому тысячеокий Индра разгромил вражеских воинов, - пеших и на боевых животных – и завладел богатствами трех миров. Что это за молитва, которая позволяет быть неуязвимым в бою?
3. Блаженный сын Вьясы отвечал: Когда Вишварупа согласился быть священником в стане богов, Индра попросил его изготовить для его войска надежные доспехи. И новый святитель сотворил из имени Нараяны защитный оберег.
4-6. Вишварупа сказал: Братья мои, в следующий раз, когда почувствуете опасность, окропите водой руки, стопы и чело. Затем, коснувшись осоки-куши, сядьте лицом на север и храните молчание, пока мысли ваши не прибудут в умиротворении. Затем произнесите в уме восьмисложное заклинание: Пред Всевышним склоняюсь я «ом намо нараяная», коснувшись мысленным взором восьми частей тела на каждом слоге: стоп, коленей, бедер, живота, сердца, уст и чела, предворяя его звуком ом. Затем повторите заклинание, мысленно касаясь тех же частей тела в обратном порядке. Так вы облачите себя в броню и станете неуязвимы для любого оружия.
7. Затем мысленно произнесите двенадцатисложное заклинание "Перед Единым Владыкою склоняюсь я «ом намо бхагавате васудевайа», также предворяя его звуком ом и заканчивая звуком йа, касаясь мысленным взором на каждом слоге пальцев рук, начиная с указательного правой руки, и кончая указательным левой. Последние четыре слога надо поместить на суставы больших пальцев.
8-10. Затем надо сказать шестисложное заклинание - «ом вишнаве намах» – «пред Богом склоняюсь». Слог ом поместить на сердце, ви - на челе, ша - меж бровей, на - на макушке, ве – меж глаз. Слог на нужно поместить на все суставы, а слог ма надо представить оружием. Чтобы облачиться в заклинание, надо добавить к ма звук х и сказать «мах астрайа пхат» во все стороны света, начиная с востока. С этого мига вы облачитесь в непробиваемые доспехи.
11. Затем надо представить себя единым со всевышнем Нараяною, обладающим шестью достояниями, и обратиться к Нему со следующей молитвой о защите.
12. Да хранит меня всегда и всюду мой Властитель, что восседает на царь-птице, касаясь её лотосными стопами! Да хранит Он меня оружиями, что держит в восьми руках Своих: раковиною, пылающим кругом, щитом, мечом, булавою, стрелами, луком и арканом. Да хранит меня Обладатель восьми сил!
13. Да хранит меня Он в воде в облике Рыбы от свирепых подданых морского царя Варуны. Да хранит меня на земле в облике хитрого Коротышки, что тремя шагами покрыл всю твердь мира. Да хранит меня в небе Его вселенский облик, Чьей власти покорны три мира.
14. В лесной чаще среди диких зверей или на поле брани средь неистовых врагов - да хранит меня сокрушитель зла Человек-Лев, от чьего громогласного хохота содрогнулись все стороны света, и жены демонов разрешились от бремени раньше срока.
15. В дороге да спасет меня Тот, кого постигают приношением жертвы, божественный Вепрь, на острых клыках поднявший Землю со дна мирового океана. На гребнях гор да хранит меня Парашурама – Воин с топором, а в чужих землях – витязь Рама и преданный брат Его Лакшмана, коим сводным братом приходится заступник кротких Бхарата.
16. Да не даст мне Всевышний Нараяна погрясть в беззаконии и безумии, да поможет исполнить мой долг, да избавит меня от гордыни. Да не позволит Обладатель волшебных сил Дататтрея сойти с пути к Истине. Да убережет меня от омута стяжательства всеблагой мудрец Капила.
17. Да хранит меня от вожделения невинный отрок Санат-кумар. Перед началом благих дел, да не позволит Хаягрива, Человек-Конь забыть мне воздать хвалу Богу. А при поклонении Божьему изваянию да оградит меня от оплошностей святой Нарада. Да не даст мне сгинуть в аду Господь Черепаха.
18. Да хранит меня от отравы и болезней Господь Лекарь, Дханвантари. Да хранит от зноя и стужи обуздавший чувства Ришабха. Да оградит меня Ягья от худой молвы и людских наветов, а Баладева в образе Змея - от злобных змей.
19. Да хранит меня мудрый Вьяса от невежества. Да удержит меня Будда от богопротивных деяний и богопротивных речей. Да сохранит меня от зла порочного века Господь Калки, что нисходит в мир, для защиты закона Божьего.
20. В начале дня да хранит меня Своею булавою Кешава; во вторую часть дня – повелитель чувств Говинда; в третью – вездесущий Нараяна; в четвертую – вседержитель Вишну, что держит разящий врагов огненный круг.
21. Да хранит меня в пятую часть дня Mадхусудана, чей лук наводит ужас на демонов. Да хранит меня ранним вечером Mадхава, предстающий в облике трех божеств, а в начале ночи – Хришикеша. Глубокой ночью да хранит меня Господь Падманабха.
22. От полуночи и до зари да хранит меня Тот, чья грудь отмечена знаком Шриватсы. В конце ночи да хранит меня Господь Джанардана, несущий меч. Да хранит меня ранним утром Дамодара, а Вишвашвара - на границах дня и ночи.
23. Храни меня, палящий круг Всевышнего, Сударшана! Сошедший с Его перста, ты разишь острием своим все сотворенное во всех направлениях, точно конечный огонь опустошения. Испепели, испепели врагов моих, как раздуваемое ветром пламя испепеляет сухую траву!
24. О мечущая молниями, искрящая, булава Всевышнего, столь дорогая своему Господину! Помоги мне одолеть врагов моих! Разнеси, разнеси в клочья злобных бесов, призраков, оборотней, духов, чертей и привидения и лукавых ведьм! Обрати, обрати всех их во прах!
25. О раковина морская, кою сжимает в деснице Своей Всемогущий Господь! Наполненная Его дыханием, ты оглашаешь грозным ревом просторы вселенной, вселяешь трепет в сердца нечистой силы - ракшасов, праматх, претов, матов, пишачей и призраков брахманов, чей взор ужасен. Прогони, прогони их прочь от меня, всех врагов моих!
26. О меч в руке Всевышнего, царь среди мечей! Руби, руби в куски вражеских воинов! О щит Господен, украшенный сотней луноподобных кругов! Скрой меня от взора моих недругов! Ослепи, ослепи их нечестивые очи!
27-28. Да хранит меня Песнь об Именах, Обликах, Качествах и Силах Всевышнего от злых светил, метеоров, завистников и змей, от скорпионов и хищников, от призраков и стихий, от молний и грехопадения. Пусть Песнь песней спасет меня от всего, что угрожает моему благополучию.
29. Да оградит меня от всяких бед богоравный царь-птица Гаруда. Да хранит меня он, прославненный в стихах Веды. От всех бед да хранит меня Своими именами Всевидящий.
30. Разум мой, чувства, ум и жизненные соки да будут хранимы именем Всевышнего, Его отпрысками, Его ездовым животным, и Его оружием, что сопровождают Его всюду.
31. Господи, Ты начальная причина всех стихий, всех веществ, потому страшны никакие стихии и вещества всякому, кого Ты оберегаешь.
32-33. Боги, люди, животные, силы природы и всё видимое разнообразие едино в Едином. Кто способен видеть одно во всем, единое в различном, тот защищен самым надежным оружием. Его Знаки отличия, Имена, Качества, Облики, Силы и Оружие – суть одно. Кто постиг эту истину, того Вездесущий убережет от всяческих бед.
34. Со всех сторон света - сверху, снизу, изнутри и снаружи да хранит меня Человек-лев пред лицом грозных вражеских полчищ, что отовсюду грозят мне смертью от яда и оружия, воды, огня и забвения. Да хранит меня Тот, кто явился с громогласным рыком на защиту Своего кроткого слуги, когда тот взывал к Его имени. Да подавит Он силу моих врагов Своею не превзойденой силою!
35. Итак, небесный царь, - продолжал Вишварупа, - я открыл тебе чудо-молитву. С ней ты легко победишь войско демонов.
36. Заклинание это обладает такой мощью, что неуязвим пребудет и тот, кого окинет взором или коснется стопою воин, облаченный в эту молитву- «доспехи».
37. Заклинание, сложенное мною облачает тебя в броню из невидимых сил Всевышнего. Всякому кто защищен этой молитвою, не страшны ни правители, ни их вельможи, ни воры, ни злые силы, ни болезни.
38. О владыка, однажды святой старец по имени Каушика предавался суровому подвигу посреди пустыни, погруженный в созерцание. И прежде, чем покинуть бренную плоть, он прочел сию молитву-оберег.
39. Много времени спустя, над местом, где покоились останки подвижника пролетал на своем воздушном судне предводитель ангелов Читраратха в обществе прекрасных дев.
40. Внезапно корабль остановился, точно столкнулся с невидимым столпом, опрокинулся и рухнул на землю. Тщетно пытался поднять в небо свой челнок падший властитель ангелов. Немало изумленный своим бессилием он обратился за помощью к местным старцам-пустынникам Валикхильям. И те посоветовали ангелу собрать кости усопшего отшельника и бросить их в реку Сарасвати. И лишь сделав это и омывшись затем в реке, главный ангел смог продолжить свой путь. Столь могущественна молитва Нараяне, что способна низвергнуть на землю даже небожителей.
41. Блаженный Шука сказал: Кто вооружится этой молитвою или выслушает её с верою и благоговением, тот отведет от себя любую беду и обретет доброе имя во веки веков.
42. Итак, Заполучив от Вишварупы молитву-оберег, стожертвенный Индра разгромил войско демонов и вернул себе прежние богатства и власть над тремя мирами.

https://audioveda.ru/audios/2443

19.03.2017

"Русские евреи" Леонида Парфенова. Мнение историка

Вторая часть фильма "Русские евреи" - галерея портретов советских евреев, которые, по мнению авторов, успешно ассимилировались в СССР

23 марта выходит в прокат вторая часть документальной трилогии Леонида Парфенова "Русские евреи". Корреспондент Русской службы Би-би-си Всеволод Бойко посмотрел фильм вместе с доктором исторических наук Олегом Будницким и спросил, что он думает об увиденном.
Вторая из трех серия проекта охватывает период с 1918 по 1948 год (год провозглашения независимости Государства Израиля, а также убийства председателя Еврейского антифашистского комитета Соломона Михоэлса).
Повествование построено как галерея портретов известных евреев: Льва Троцкого и Якова Свердлова, Марка Шагала и Леонида Утесова, Исаака Бабеля и Юрия Левитана. В ленте фигурируют и десятки других фамилий еврейских политических деятелей, музыкантов, журналистов, режиссеров и даже диверсантов.
Фильм изобилует кадрами хроники, оживающими портретами исторических деятелей, реконструкциями и анимацией. Звуковое сопровождение включает не только советские хиты 20-40-х годов, но и редкую, аутентичную аудио-хронику. Сам Леонид Парфенов то залезает на крышу дома Шагала, то катается на антикварном велосипеде по Дворцовой площади Петербурга.
Автор и ведущий предупреждает, что "не надо возлагать на фильм задачи научного труда". По словам Парфенова, "сказать за всю Одессу не может ни одно документальное кино", а он при съемках ориентировался на самую неискушенную аудиторию.

Би-би-си: Олег Витальевич, вы бы посоветовали смотреть этот фильм условному обывателю, не искушенному в истории?
Олег Будницкий: Условному обывателю посоветовал бы по двум обстоятельствам. Во-первых, условный обыватель мало что вообще знает о евреях в русской культуре и истории. Этот фильм дает какое-то представление о наиболее известных, знаковых фигурах. Представление, конечно, очень поверхностное, что неизбежно, учитывая количество затронутых персоналий и отведенное для этого время. Во-вторых, фильм сделан в фирменном парфеновском стиле, его интересно смотреть.

Би-би-си: Как вы сказали, в фильме русские евреи показаны через галерею портретов известных политиков, писателей, артистов. Некоторые ставят Парфенову в вину, что он во второй части фильма (в отличие от первой) не рассказывает о жизни рядовых евреев. Вы разделяете позицию этих критиков?
О.Б.: Вполне разделяю. Название фильма "Русские евреи" не соответствует действительности. Это фильм о некоторых элитарных фигурах. Причем исключительно о тех, которые сыграли выдающуюся роль в российской политической и культурной жизни.

Би-би-си: Один из главных посылов фильма в том, что до начала борьбы с "космополитизмом" евреи в Советском Союзе жили так же, как другие советские граждане, а, может быть, и лучше. Так ли это?
О.Б.: Это вопрос, на который нельзя ответить однозначно. Надо понимать, что евреи были очень разные. Главная мысль Парфенова (а я смотрел и первую, и вторую часть трилогии) - в том, что смысл существования евреев - это стать русскими. Во втором фильме проводится идея о том, что им это прекрасно удалось. Мол, советские люди даже не понимали, что перед ними евреи, а определяли их очень условно как "южан", "одесситов". Но надо понимать, что были большие массы евреев, еще говорящих на идише. Были люди религиозные, которые либо лишились возможности отправлять религиозные обряды, либо [при советской власти] стали гонимыми. Были евреи, чье существование было исторически связано с торговлей, финансами, ремеслом. Они [при советской власти] лишились своего дела. Я уже не говорю о тех, кто входил в деловую и профессиональную элиту Российской империи - предпринимателях, юристах, которые также лишились источников существования. То есть евреи были очень разными. В то же время советская власть дала евреям невиданные ранее возможности. Евреи получили равные права с остальным населением еще по декрету Временного правительства. Началась миграция из черты еврейской оседлости в крупные города. Были сняты ограничения на получение среднего и высшего образования, которые существовали в Российской империи, и евреи хлынули в высшие учебные заведения. В относительных цифрах евреи были самыми образованными, самыми продвинутыми, занимали самое непропорциональное (в хорошем смысле этого слова) место среди врачей, ученых, сотрудников государственного аппарата, становились наркомами. Были, увы, непропорционально представлены и в советской политической полиции. В 1934 году евреи составляли 45% среди руководящего состава среднего и высшего звена НКВД. Евреи были, по существу, частью элиты советского общества. Они были, на мой взгляд, самой успешной советской нацией. Но не надо думать, что царила тишь да благодать. Да, евреи получили равноправие, были самым урбанизированным народом, самым образованным, и это им давало определенные преимущества. Но это же вызывало не слишком позитивную реакцию. В советском обществе на рубеже 20-30-х годов был очень высокий уровень антисемитизма. Более того, в этот период были кампании по борьбе с антисемитизмом: была издана масса литературы, были введены статьи в уголовный кодекс. И даже если антисемитизм [после этих кампаний] не проявлялся внешне, это не означало, что он был искоренен. На самом деле, мы видим колоссальный рост антисемитизма (низового и не только) буквально с первых же дней войны. Парфенов, видимо, не вполне это понимает. У него в фокусе только некая узкая, элитарная категория. А и еврейский народ, и русский народ, и другие народы Советского союза вынесены за скобки. Их просто не существует в фильме. Изменение положения евреев или изменение отношения к ним связывается исключительно с действиями власти.

Би-би-си: Авторы фильма обошли стороной тему Холокоста. Как вы думаете, почему?
О.Б.: Да, в фильме (за исключением упоминания об уничтожении евреев Белостока) вообще не затронута тема Холокоста. И это совершенно феноменально для картины о русских евреях, которая охватывает период Второй мировой войны. Я могу только предполагать, почему авторы так поступили. Парфенов - вполне справедливо - подчеркивает, что его фильм - не монография, он снимал документальное кино с авторским взглядом. Да, с точки зрения кинематографии фильм сделан отлично, очень профессионально. В нем немало ярких штрихов, которые могут привлечь зрителя (условного обывателя). Вот Парфенов сидит на крыше дома Марка Шагала, где когда-то, возможно, сидел сам художник. Вот нам перечисляют имена кремлевских жен - евреек. Вот показывают фотографии обнаженной Лили Брик с замечательной попкой. И я предполагаю, что упоминание в этом ряду такой серьезной темы, как Холокост, которой нельзя уделить две-три минуты, просто разрушило бы концепцию фильма. Но если уж говоришь о евреях во время войны, то нельзя ограничиться упоминанием диктора Юрия Левитана и генерала-танкиста Семена Кривошеина, как это сделал Парфенов. Поразительно, но в фильме нигде вообще не сказано, что больше половины еврейского населения было уничтожено. Не упомянуто, соответственно, и то, что убивали евреев, в том числе, при содействии и прямом участии коллаборационистов. То есть, тех самых советских людей, которые, если верить Парфенову, уже не отличали евреев от русских. Многих из этих коллаборационистов советская власть, кстати, потом жестоко и справедливо покарала.

Би-би-си: Парфенов считает, что Великая Отечественная стала моментом высшего единения евреев с советской властью. Вы с этим согласны?
О.Б.: Я бы сказал, что евреи в годы войны были самыми преданными советской власти людьми. Вопрос победы в войне был вопросом существования еврейского народа. Если бы победили нацисты, евреев бы уничтожили полностью. Но не поймите меня неправильно: евреи сражались не из чувства безысходности. Повторюсь, они были еще и одними из главных бенефициаров советской власти. В то же время нужно отдавать себе отчет, что единение нации в войну - это элемент большого советского мифа о дружбе народов. Процитирую Бориса Слуцкого. Он писал, что на войне "народы встретились и поначалу не понравились друг другу". Среди красноармейцев где-то была дружба народов, а где-то была взаимная ненависть. Это исторический факт. В том числе, был и антисемитизм, и в высшей степени презрительное отношение к так называемым "нацменам". Но это все действительно сложные материи, конечно, не предназначенные для этого фильма.

Би-би-си: Авторы фильма, с одной стороны, утверждают, что советские евреи успешно ассимилировались. С другой стороны, они подчеркивают, что успех многих еврейских музыкантов, художников, артистов объясняется как раз их национальной самобытностью. Какое из этих утверждений о русском еврействе вернее?
О.Б.: Вы опять оперируете очень общей категорией "русское еврейство". Оно было очень разное. Те, кто мигрировал в крупные города, стремились, как правильно говорит Парфенов, ассимилироваться. В 20-е годы в СССР одна за другой закрывались школы на идише. Не потому, что советская власть к этому стремилась, а потому, что родители не хотели отдавать детей в еврейские школы. Это был тупиковый путь, поскольку на идише нельзя было получить высшее образование. В этом смысле в СССР шла такая же ассимиляция евреев, как в США, например. Многие, действительно, уверовали в то, что найдено решение национального вопроса. Но война показала, что это совсем не так. И подавляющее большинство евреев вынесло из войны совершенно другой опыт. Я сейчас говорю даже не об упомянутых выше коллаборационистах, а о тех, кто растаскивал имущество убитых евреев, также как оставленное эвакуированными, кто занимал их пустующие квартиры или дома эвакуированных, а потом не хотел оттуда выезжать. Я понимаю, что у каждого свое видение, это бесспорное право художника. Но вообще-то, как говорится в старом советском анекдоте, материальную часть тоже надо знать. Нельзя в фильме с претензией на историзм допускать фактические ошибки. Во втором фильме Парфенова их гораздо меньше, чем в первом, но кое-какие "блохи" есть. К примеру, генерал Семен Кривошеин не разбивал немецкого генерала Гудериана, как это утверждается в фильме, напротив, его корпус понес огромные потери в июле 1941 года, а взять реванш у Гудериана, с которым он совместно принимал известный парад в Бресте в сентябре 1939 года, Кривошеину не пришлось. Нужно все-таки делать факт-чекинг, проверять детали. Красоте это не повредит. /bbc.com/

17.03.2017

Milli kimlik məsələsi

Elxan Zaman

Milli kimliyin sənədlərdə qeyd edilməsi dövrü çoxdan keçib. İndi dünyanın heç bir ölkəsində, heç bir sənəddə milli mənsubiyyət qeyd edilmir. Sənədlər vətəndaş kimliyini ortaya qoyur. Məsələn, alman vətəndaşları alman, fransız vətəndaşları fransız, rus vətəndaşları rus, türk vətəndaşları türk sayılırlar və dünyada məhz bu cür qəbul olunurlar. Məsələn, Almaniyada yaşayan vətəndaş özünün türk olduğunu yalnız şifahi tərzdə bildirə bilir, rəsmən o almandır... 
Deməyim odur ki, türk də olsanız, talış da olsanız, tat da olsanız, ləzgi də olsanız, vətəndaş kimliyiniz azərbaycanlıdır... Azərbaycanlı adına bu qədər də cəbhə açmayın... Azərbaycanlı olmağımız nə türk olmağımıza ziddir, nə talış, nə rus, nə də ki, yəhudi. Vətəndaş kimliyimiz qarşısında etnik kimliyimiz yalnız özümüzə aiddir, ölkəmizə yox!!! Yəni millətinin, milli mənsubiyyətinin yalnız sənə dəxli var, hamımıza yox... Hamımıza dəxli olan isə hamımızın azərbaycanlı olmağımızdır.
Yalnız özünə dəxli olan məsələni hamımıza sırımağa çalışma... Hamımıza dəxli olan bir reallıq var ki, onu heç özün də inkar edə bilmirsən, bilməzsən də... 
Müasir düşüncə tərzində pasporta və kimliyə milli mənsubiyyətin yazılması milli diskriminasiyaya səbəb ola biləcəyindən, bəzi etnik mənsubiyyətli adamların siyasi karyeralarında, cəmiyyətdə tutacaq mövqedə neqativ təsir qoya biləcəyindən bunu qeyd etmək ədəbsizlik və ədalətsizlik hesab edilir. Vətəndaş kimliyi hər kəsə, hansı etnik qrupa, dini konfesiyaya mənsub olmasından asılı olmayaraq, eyni şərait, eyni qaydalar yaradır... Və mən müasir dünyanın bu müsbət seçimini ikiəlli dəstəkləyirəm...

İlkin - Rejimindir

Məzlum, bunu bil, cümlə bu "dövlət" rejimindir,
Verməz sənə bir parça da əlbət, rejimindir.

Məmur necə ibrət götürər əhli-halaldan?
Bir halda ki korrupsiya, rüşvət rejimindir.

Ey nəfsi-kreslo, neçə yanlar sənə dəymiş?
Ac günlərə həsrət bütün heyət rejimindir.

Aylıq maaşım kartofa çatmır, ətə çatmır
Çəksəm də mən eşşək kimi zəhmət, rejimindir.

Gəl, versə də Allah "qara nemət" bu vətənçün,
Öz neftinə millət qalıb həsrət, rejimindir.

Narkotiki doldur cibinə saf üləmanın,
Sən zənn eləmə 'ruzi-qiyamət rejimindir'.

Görsək də fəqət biz kağız üstündə azadlıq,
Vermir ona heç kim əhəmiyyət, rejimindir.

Bətnindəki hayqırtını, İlkin, çalış öldür,
Dərhal biləcəklər ki cinayət rejimindir!..

“Şirvan şəhərinə əlisilahlı vəhabilər doluşub”, yoxsa...

Martın 16-da Şirvan Apellyasiya Məhkəməsində həbsdə olan Azərbaycan Ruhanilər Məclisinin (ARM) üzvü, Maide.Az saytının baş redaktoru Şeyx Sərdar Hacıhəsənlinin (Sərdar Babayev) apellyasiya şikayətinə baxılıb. Qapalı keçən məhkəmə iclasına müttəhimin hətta vəkili də buraxılmayıb. 
Vetenugrunda.az-ın Şirvanda olan əməkdaşlarının verdiyi xəbərə görə, məhkəmənin önündə xidməti polis avtomobillərindən ibarət səddlər qurulub, Daxili Qoşunlarn, Dövlət Yol Polisinin, Yol Patrul Xidmətinin, Çevik Polis Alayının əməkdaşları və Şirvan polisləri ilə yanaşı yaxın rayonların polisləri də xidmət üçün əraziyə çağrılıb.
Prosesin keçirildiyi inzibati binanın ətrafı polislərlə əhatələnib və yollarda süni tıxac yaradılıb. Şəhərə doluşmuş polislərin qəfil gəlişindən təşvişə düşən Şirvan əhlini "sakitləşdirmək üçün" film kimi şayiə yayıblar. Guya "əlisilahlı vəhabilər Şirvana hücum edib", bəziləri isə "Lotu Qulinin adamları şəhərdədir" deyib insanları daha da həyacanlandırmağı bacarıblar.
Məhkəmə prosesini izləmək üçün gələnlərə qarşı polislərin kobud , qanundankənar rəftarı hətta ətrafdan bu mənzərəni seyr edən şəhər sakinlərini də mat qoyub. Belə ki, yolları kəsən polislər Şirvana məhkəməyə gələn dindarları, ictimai-siyasi fəalları və media nümayəndələrini təhir edib, qanun keçikçisinə xas olmayan təhqiramiz ifadələrlə və əl-qol hərəkətləri ilə qanundankənar əməllər törədiblər. Heç bir qanuni sənəd göstərmədən polislər iştirakçılara şəhəri tərk etmək üçün beş dəqiqə vaxt təyin ediblər. Polsilər iştirakçıları post patrul xidmətinin əməkdaşlarının müşayiəti ilə şəhərdən qovub çıxarıblar.
İştirakçılardan iki nəfərinə- Qarabağın  Azadlığı Uğurunda İslami Müqavimət Hərəkatının sədri Rövşən Əhmədli və vetenugrunda.az-ın saytının redaktoru Arzu Abdullaya polis hücumu xəsarətlə nəticələnib.
Belə ki, Rövşən Əhəmədliyə polis hücumunu lentə alan Arzu Abdullanın əlindən telefonu (özünü təqdim etməyən) polis işçisi alaraq yerə vurub sındırıb. Bundan sonra da polis zorakılığı davam edib.
Jurnalist Arzu Abdullanın telefonunu sındıran polis

Vəkil Cavad Cavadov saytmıza verdiyi açıqlamada bildirib ki, məhkəmədə qanun pozuntusu olub: "Məhkəməyə heç kimi, hətta vəkil olaraq məni də buraxmaq istəmirdilər. Lakin sonradan mən prosesin keçirildiyi zala daxil oldum. Məhkəmədə Şeyx Sərdar Hacıhəsənli çıxış etdi. Mən də vəkili olaraq 1-ci instansiya məhkəməsinin qərarının qanunsuz olduğunu əsaslandırdım. Lakin təəssüflər olsun ki, məhkəmə Şeyx Sərdar Hacıhəsənlini həbsdə saxladı".
Məhkəmədə iştirak üçün gələn DEVAM sədri Hacı İlqar İbrahimoğlu və diğər 3  nəfər isə heç bir səbəb olmadan Şirvan Polis İdarəsinə aparılıb. QAUİMH sədri Rövşən Əhmədli saxlanılanları axatarmaq üçün polis idarəsinə üz tutub. Lakin idarədən "bura gətrilməyib" cavabı verilib.
Polis İdarəsindən etiraf etmsələr də içəridən sızan məlumatda İlqar İbrahimoğlu və onunla birgə saxlanılan 3 nəfərin idarədə olduğu və 16:00-da rəisin rəyi əsasında onların saxlanılacağı və ya azadlığa buraxılacağı bildirilib.
Polis idarəsində 5 saat qanunsuz yerə saxlanılan İlqar İbrahimoğlu və  digər 3 nəfər saat 16:20-də sərbəst buraxılıb.

16.03.2017

SMOLENSKİN MÜDAFİƏSİ

 Rusiyada “Smuta” deyilən qarışıqlıq dövründə polyak qoşunları ölkəyə soxuldular. Polşa kralı Siqizmundun rəhbərlik etdiyi ordu Smolenski mühasirəyə alsa da, polyaklar şəhəri asanlıqla tuta bilmədilər. Smolensk qalasının mühasirəsi 21 sentyabr 1609-cu ildən 3 iyun 1611-ci ilə kimə davam etdi. Smolenskın müdafiəsi dünya hərb tarixində tam blokada şəraitində ən uzun müqavimətlərindən biri sayılır.
 Siqizmundun göndərdiyi elçi təslim olmaq təklifini çatdırarkən, şəhərin müdafiəsinin başında duran voevoda Mixail Şein ona bildirdi ki, əgər bir də belə təkliflə gəlsə, onu Dnepr çayında boğacaqlar. Şəhər divarlarının içində ruslar ciddi nizam-intizam yaratmışdılar. Hərənin keşiyində durduğu öz qüllə ərazisi vardı və postundan kənarlaşan adamın yerindəcə öldürülməsi əmri verilmişdi. Ruslar kəskin müqavimət göstərdilər. 22 minlik polyak ordusu dəfələrlə cəhd etsə də, 5,4 min rusun qoruduğu şəhərə girə bilmədi. Polyakların hər atdığı top mərmisinə ruslar üçqat top atəşi ilə cavab verdilər. Həm də üzə çıxdı ki, rusların topları polyakların toplarından daha uzağı vura bilir. Əldən düşmüş polyaklar hər dinclərini almaq üçün döyüşü dayandırdıqda, ruslar xəlvətcə qaladan çıxıb onlara ağır zərbələr vurdular, bir dəfə isə hətta Polşa bayrağını ələ keçirib apardılar. Bir müddət sonra polyak qoşunun köməyinə Litva qoşunu da gəldi. Qala divarlarını yarmaq üçün Riqadan böyük kalibrli toplar gətirildi. 18 iyul 1610-cu ildə top atəşindən qala divarında böyük deşik açıldı, amma polyaklar üç dəfə şəhərə girsələr də, müdafiəçilər onları qırıb çatdılar və geri otuzdurdular. Ruslar Riqa toplarının qoyulduğu sahəyə kimi yeraltı lağım atdılar, batareyanın altına barıt qoyub partlatdılar və topları göyə uçurdular. Polşa kralı yeni topların gətirilməsi üçün iki ay gözləməli oldu.
 21 noyabr 1610-cu ildə polyaklar qala divarını partladaraq yeni deşik açdılar, amma yenə də dəfələrlə şəhərə soxulmağa çalışsalar da, qan su yerinə axdı, cəhdləri uğursuz alındı. 1611-ci ilin yazında polyaklar şəhərə artilleriya zərbələri endirdikdən sonra böyük qüvvə ilə hücuma keçdilər. Aclıq, soyuq və xəstəliklərdən əldən düşmüş şəhər sakinləri küçə döyüşlərində sönük müqavimət göstərdilər. Şəhər əhalisinin bir hissəsi Monomax məbədinə yığışdı. Məbəddə müdafiəçilərin barıt ehtiyatı saxlanılırdı. Polyaklar məbədin qapılarından içəri doluşarkən ruslar barıtı partlatdılar. İçində çoxlu qadın və uşağın da olduğu sakinlər qırılsa da, özləri ilə o dünyaya çoxlu sayda polyak əsgərlərini apardılar. Müdafiəçilərin başçısı Mixail Şein 15 ratniklə qüllələrdən birinə çəkilib uzun müddət atışdı, özü təkbaşına 10 almanı öldürdü. Polyaklar onu əsir götürüb kral Siqizmundun yanına gətirdilər. İki illik müqavimət, verilən itkilər və prestijinin düşməsi kralı elə əsəbləşdirmişdi ki, Şeinə çoxlu işgəncə verdirdi. Müdafiəçilərin şücaətindən dəhşətə gələn Siqizmund sağ qalan şəhər sakinlərinə rəhm etdi və onlara icazə verdi ki getsinlər. Şeinə isə qandal vurduraraq Polşaya göndərtdirdi. Yalnız 8 ildən sonra Rusiya hökumətinin danışıqları nəticəsində Şein və onunla birlikdə əsirlikdə olan patriarx Filaret azad olunub vətənə qayıtdılar.
 Smolenskin mühasirəsi zamanı polyak qoşunu 30 min əsgər itirdi. Yerdə qalan əsgərlər elə bir acınacaqlı kökdə idilər ki, kral Siqizmund yürüşü dayandırıb Moskva üzərinə getmək fikrindən əl çəkdi, əsgərlərini başlı-başına buraxıb Polşaya qayıtmalı oldu.

İbrahim Sel, “Avrasiya tarixi” kitabından

15.03.2017

1771-ci ildə kalmıklar Çar administrasiyasının onların avtonomiyasını kəsib azaltmasına görə küsdülər, öz ana vətənlərinə- Çinin Cunqariya bölgəsinə qayıtmaq istədilər. 170 min kalmık kütləvi şəkildə Çin istiqamətinə yola düşdülər. Volqa çayının daşması səbəbindən çayın sağ sahilindəki 25 min kalmık gedə bilmədi, qalası oldu. 8 ay yol gedən 170 min kalmıkdan yalnız 70 mini mənzil başına çata bildi. Təxmin etdiyiniz kimi, əkələrin 50 mini yolda qırıldı. Qışın soyuğu öz işini gördü. Çində yerli əhali də kalmıkların üzünə xoş baxmadı. İndi Cunqariyadan kalmıka rast gəlməzsən, izləri-tozları da qalmayıb. Amma Volqanın sağ sahilindəki həmin kalmıklar sağdırlar, artıb çoxalıblar, çoxdan köçəriliyin daşını atıb oturaq həyat tərzinə keçiblər, ən əsası isə öz milli adət-ənənələrini və dinlərinı (buddizm) qoruyub saxlayıblar.

İbrahim Sel, “Avrasiya tarixi” kitabından

14.03.2017

Vüqar Həmati - Hərdən

Ey sevgili dilbər, mənə sən naz elə hərdən,
Könlüm quşu bülbül kimi gəlsin dilə hərdən.

Qonmaqla bu güldən-gülə, bülbül, sən özün də,
Gülşəndə vəfasızlıq edirsən gülə hərdən.

Hər dəfə mənim dərdimə gülmək yaramaz ki,
Gözdən mənim əhvalıma bir tök gilə hərdən.

Tab eyləyə bilməz bu könül dərdə həmişə,
Ver fasilə, dərdin gedə hərdən, gələ hərdən.

Çoxdursa əgər möhnəti tapşır bu Vüqarə,
Meyxanədə mey camını alsın ələ hərdən.

13.03.2017

Zamiq Səfayi - Mənə

Nə baxışlardı, ey afət, belə biganə mənə,
Nola bir dəfə nəzər salsana mərdanə mənə.

Şərbətivəsli içirdin yenə biganələrə
Lakin hicrinlə verirsən qəmi-peymanə mənə.

Ahü naləmlə divarlar da su salmış, mələyim,
Göz yaşın etdi rəvan, sanki bu qəmxanə mənə.

Dövrə vurduqca nigarın səri-kuyin gecələr,
Dedi naəhl ki, biçarədi pərvanə mənə.

Yenə də odlu baxışlarla süzüb aşiqini,
Ol kaman qaşlı çəkib tirni divanə mənə.

Bir zamanlar cüt içərdik meyi meyxanədə biz,
İndi naməhrəm olub gözləri məstanə mənə.

Sərvqəd, laləüzar, zülfi-pərişanım üçün,
Ey Səfayi, yenə hal gəldi ədibanə mənə.

Regionumuza soxulan irtica

Qurban Cəbrayıl

"İran bizim varlığımız üçün təhdiddir". Bunu İsrailin Türkiyədəki baş konsulu Şai Kohen deyib. Türkiyə və daha bir neçə ölkənin də rəsmi Tehranın fəaliyyətindən narahatlığını dilə gətirən diplomat, İraq və Suriya böhranlarının İransız həllini mümkün sayıb. Hətta bir qədər də irəli gedərək bildirib ki: "Dünya güclərinin, xüsusilə, ABŞ və Rusiyanın dəstəyi sayəsində bu dövləti təkləmək mümkündür. Ağıllı addımlarla İranın Yəmən, İraq, Bəhreyndəki fəaliyyətlərinə maneçilik törətmək olar. Amma hər yerdə qolları var. Buraya Azərbaycan, Türkmənistan və digərləri də aiddir; bir sözlə, şiələrin olduğu hər yerə qolu uzanır".
Əziz oxucu! Mübarək nəzər-diqqətinə ərz olunanların kimə məxsusluğunu bilməsəydin, hansısa terror təşkilatının rəhbəri tərəfindən söyləndiyini düşünərdin, elə deyilmi?
Amma çox təəssüf ki, ifrat düşmənçiliyə, qarşıdurmaya, qisasçılığa, birini digərinin üzərinə hücuma səsləyən sözləri ölkələrarası normal münasibətlərin qurulması və bölgədə əmin-amanlığın təmininə mükəlləf, sülh missiyası daşımalı bir elçi söyləyir. Yükləndiyi mənfilikləri, kökləndiyi vəhşilikləri, zahiri maskaların örtə bilmədiyi batini şeytansifətlikləri, təmsil elədiyi ideologiyanın mürtəceliklərini beş-altı cümləlik mətbu məlumat vasitəsilə faş eləmək də özəl istedad, qabiliyyət göstəricisidir...
El arasında "aravurmaq", "bir budaqda oturub, min budağı silkələmək", "dünyanı qana çalxamaq" kimi təfsirlənir. Bizim kənddə belə xüsusiyyətlərə malik, azca da mənəvi-əxlaqi cəhətdən problemli qız, gəlin, arvadla ehtiyatlı davranmağa, elələrinin yaşadığı, olduğu yerdən kənar durmağa çalışardı camaat - nahaqdan şərə düşməkdən qorxduqları üçün.
Lakin müasir geopolitikada həmin qəbildən nəsnələr – düşüncələr, sayıqlamalar, əməllər siyasət adlanır. Mütərəqqi beynəlxalq aləm, dinclik, hüzur, səadət arzulu ictimaiyyət sözügedən mübahisəli, münaqişəli situasiyalardan nə qədər uzaq qaçmağa səy göstərsələr də, cəhdləri nəticə vermir. Şər özü gəlib buynuzunu çomağa sürtür, qaşınmayan yerdən qan çıxartmaq istəyir.
Müsəlman aləmi ayrı-ayrı dövlətlərin, xüsusən ərəb liderlərin siyasi eqoizmi, sərvət hərisliyi, kənardan səpilmiş ixtilaf toxumları üzündən daim vəhdət problemi yaşasa da, dünya jandarmeriyası lazımi anda və yerdə birləşməyi, eyni mövqedən çıxış etməyi, batil ideologiyasını, əməllərini doğru qismində sırımağı bacarır.
Elə bu mövzuda da ağız-ağıza verərək oxunan və səsgücləndiricilər vasitəsilə yayılan yeknəsək ABŞ-İsrail xoru bütün planetin zəhləsini töküb. Neçə gün öncə Nümayəndələr Palatasının komitə rəhbəri, respublikaçı Ed Roysun "aydın səmamızı qara buludların alması" ilə bağlı səsləndirdiyi bəyanat və sərgilədiyi süni həyacan bu qəbildəndir. İslam Respublikasının "bölgə ölkələrinə təhlükəsi" proqnozu onun da sayıqlamalarında yer alıb: "İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu regional sabitlik üçün narahatlıq doğurur və sanksiyalara məruz qalmalıdır". Konqresmenin bildirdiyinə görə, İran Yəmən, Bəhreyn kimi Yaxın Şərq ölkələrinə təhdid yaradır, husi qiyamçılarını Səudiyyə Ərəbistanına qarşı silahlandırır (?!). Diqqət yetirdinizsə, göstərilən nümunələrdə danışan ayrı-ayrı dövlətlərin yetkililrəidir, amma mətnlər sanki eyni adamın qələmindən çıxıb; kim bilir, bəlkə elə mason lojasında yazılıb?!
Başdan-başa yalan, iftira və qızışdırıcı niyyətlərdən ibarət müsahibələrin regionda və müsəlman dünyasında kütləvi xaos, qarışıqlıq törətməyə hesablandığı aydın məsələdir. Rəsmi Ankara və Bakının Tehranla qarşılıqlı anlaşmaya, sağlam əməkdaşlığa söykənən münasibətlərini, nüfuzlu məclislərdə, mötəbər tribunalardan bir-birinin, ən başlıcası isə haqq-ədalətin müdafiəsinə qalxmasını, dövlət rəhbərlərinin yüksək etimaddan qaynaqlanan çoxsaylı görüşlərini, eləcə də cənab İlham Əliyevin qonşu məmləkətə səfərə hazırlaşdığını (o zaman səfər hələ reallaşmamışdı) sadəcə, gözləri götürmür.
O ki qaldı, cari proseslərdə üst-üstə düşməyən müəyyən məqamlara, xarici siyasətdə müxtəlif uyğunsuzluqların mövcudluğu təbiidir; ən əsası, ortada ciddi fikir ayrılığının olmadığını liderlər özləri dəfələrlə bəyan ediblər. Adama deyərlər, Türkiyə, Azərbaycan İrandan, yaxud da əksinə - narazıdırsa elə özləri bir araya gəlib səbəblərini araşdıracaqlar da; daha ortada vasitəçi-yengəyə nə ehtiyac var?! Mason ünsürləri İslam Respublikasının beynəlxalq münasibətlərə verdiyi töhfələri, gərginliyin azaldılması istiqamətindəki xidmətlərini bilərəkdən görməməzliyə vurur, balıqları rahat və sorğu-sualsız qamarlamaları üçün bütün suları bulandırmağa can atırlar.
Axı adını çəkdiyiniz münaqişələrin həllinə bu dövləti sizlər – problemi yaradan ABŞ, İsrail, İngiltərə, Fransa və başqaları dəvət eləyibsiz. İraq və Suriya kələfini dolaşdırıb özünüzü də elə bir bataqlığa salmısız ki, indi nəinki İran, bütün dünya yığılıb dartır, çıxara bilmir; ara yerdə dağılan yaşayış məntəqələri, qədim sivilizasiya məskənləri, mədəni-tarixi abidələr, qırılan da məzlum, günahsız insanlar – qadınlar, qocalar, körpələrdir. Fələstin, Yəmən, Bəhreyn, Qarabağ, digər yüzlərlə çözümümüşkül düyünlərinsə tamam özgə illəti var, mövzunun davamında bir daha üzərinə qayıdacağıq.
Ancaq geniş kütlələr üçün qaranlıq qalan və maraqlı suallar doğuran xeyli mətləblər var. Gör, qos-qoca Cümhuriyyət başqanlığı bir konsula nə boyda səlahiyyət verib ki, o da başından böyük qələtlərə cəsarətlənib. Deyəsən, Ərdoğan hakimiyyəti Saxal əsgərlərinin 2010-cu ildə Qəzzaya humanitar yardım aparan "Mavi Mərmərə" gəmisinə azğın hücumunu və ötən ilin 15 iyul darbesini – dünya güclərinin ölkənin, dövlətçiliyin və xalqın başına gətirdiklərini yavaş-yavaş unutmaqdadır. İkincisi, Benyamin Netanyahunun Vaşinqtona son səfəri və birgə bəyanatlar rəsmi Tel-əvivin Ağ Evin yeni sahibinə "xod" tapmasının göstəricisidir. Beynəlxalq sionizm bu fürsətdən nəinki mövsümi layihələr, hətta uzaq perspektivlər üçün bəhrələnə bilib. ABŞ prezidenti qlobal oyunları pərdə arxasından idarə edən qrossmeysterlərə xatir, BMT qətnamələrində vurğulanan və bütün dünyanın dəstəklədiyi İsrail-Fələstin münaqişəsinin "iki dövlət" prinsipindən əl çəkmədimi?
Bundan başqa, son günlər Tramp komandasının ölkəni Birləşmiş Millətlər Təşkilatı İnsan Haqları Şurasından çıxarmağın mümkün variantlarını nəzərdən keçirməsi barədə məlumatlar yayılıb. Yekun qərarın qəbulunda dövlət katibi Reks Tillerson, BMT yanında daimi nümayəndə Nikki Heyli və prezidentin özünün iştirakı gözlənilir. Rəncidəliyin səbəbləri isə çox primitiv və gülməlidir: administrasiyanın Şuraya olan iradları arasında anti-İsrail siyasəti, ümumi təhlükəsizlik və üzvlərin şübhəli tərkibi (Məsələn, Çin və Səudiyyə Ərəbistanı) və sair var.
Ümumiyyətlə, indi dünya jandarmeriyasının öz mahiyyətini gizlətmək, bundan xəbər tutanları susdurmaq, bəd əməllərinin əleyhinə çıxanlardan incik düşüb qabaqlayıcı tədbirlər görmək cəhdləri çox dəbdədir. Sionistlərin xarici işlər naziri Avidqor Liberman da Almaniyanın "Die Welt" qəzetinə verdiyi müsahibədə Avropanın Yaxn Şərq mövqeyinə kəskin tənqid yağdıraraq, sözügedən siyasəti qeyri-məhsuldar adlandırır. Sən demə, "avropalılar açıq-aşkar şəkildə fələstinlilərin tərəfində" çıxış edirlərmiş. Onların "münaqişənin həllinə verə biləcəkləri ən böyük töhfə isə Yaxın Şərqi unutmaqdır..."  Liberman İranla nüvə anlaşması imzalayan 6 dövləti (o cümlədən Almaniyanı) sərt tənqidə məruz qoyub. Və maraqlıdır ki, həmin sırada sazişin hazırlanmasının fəal iştirakçısı ABŞ-ın (artıq "qələtini düzəltmək" istiqamətində addımlar atdığından) adını çəkməyib.
Beləliklə İsrailin cığal rəhbərliyi və məmuriyyəti hamıdan küsür, inciyir, obyektiv mövqe sərgiləməyə çalışanlara barmaq silkələyir... Təkəbbürü elə həddə çatıb ki, dünyada hamı günahkardır – ondan və ABŞ-dan başqa; ali irqə mənsubluqları kimi cəfəng iddiaları var. Eyni sərsəmliklə Hitlerin nasional-sosialistləri ötən əsrin 40-cı illərində Yer kürəsini qana boyadı, indi sionizm on qat artığını törədir və tərəqqipərvər bəşəriyyəti daha böyük təhlükələr qarşısına atır.
Okeanın o tayına zəhər ötürmələri də faktlarla təsdiqlənən və zaman-zaman aşkara çıxan reallıqdır. Sadəcə, yeni rəhbər siyasətdə naşılığı üzündən diqtələri, sifarişləri gizlətmək, nəsə bir siyasi don geyindirmək iqtidarında deyil. Tramp Vaşingtonda nümayiş zamanı hava ilə doldurulmuş nüvə silahı maketini göstərərək, nüvə arsenalını genişləndirmək niyyətini bəyan edib: "ABŞ nüvə silahı gücü ilə geridə qalıb və o zirvədə olmalıdır". Özərinin 6,800 nüvə silahının, Rusiyanın isə 7000 belə raketinin mövcudluğuna toxunan ABŞ Silahlara Nəzarət Assosiasiyası, prezidentin belə arzuolunmaz sahədə rəsmi Moskva ilə qorxulu yarışa girdiyini təsdiqləyir. Məsələ bundadır ki, ABŞ və Rusiya arasında silahların məhdudlaşdırılması üzrə "Yeni başlanğıc" adlanan müqavilədə gələn ilin fevralın 5-dək hər iki ölkənin 10 il ərzində nüvə silahlarının sayını bərabər səviyyədə azaldılması istənilir.
Lakin Donald Tramp strateji hücum silahlarının məhdudlaşdırılması haqqında müqaviləni ölkəsi üçün uğursuz sayır, birtərəfli adlandırır və yenə də sələfini tənqiq atəşinə tutur: "İranla bağladıqları saziş kimi, olduqca faydasız müqavilədir. Mənim dövrümdə daha yaxşı anlaşmalar imzalanacaq”. Ekspertlərin fikrincə, tərəflər dünyanın təhlükəsizliyi üçün kritik önəm daşıyan "Orta və kiçik mənzilli raketlərin ləğvi" haqqında sazişlə əlaqədar böhran yaranmayacağı təqdirdə, bu müqaviləni də qüvvədə saxlaya bilərlər. Xatırladaq ki, 2010-cu ildə Rusiya prezidenti Dmitri Medvedev və ABŞ prezidenti Barak Obama arasındakı razılaşmaya görə, tərəflər nüvə başlıqlı raketləri 1550 ədədə qədər məhdudlaşdırmaq qərarına gəliblər. Bundan başqa, qitələrarası və ağır bombardmançıların 700-qədər endirilməsi də nəzərdə tutulub.
Hər hansı nüvə sazişinə qoşulmayan, bu səbəbdən də MAQATE ekspertlərini qapıdan içəri buraxmayan, kütləvi qırğın silahlarının məhdudlaşdırılması tələblərini birmənalı şəkildə saya salmayan İsrailsə dəhşətli atom arsenalına malikdir və arada İranın “uranı lazımi sentrafuqadan artıq zənginləşdirməsindən narahatlığını” dilə gətirməyi də unutmur. Lakin İslam Respublikası böyük səbr, təmkin və əzmkarlıqla elmi-texniki tərəqqi yoluna davam etməkdədir. Zəhmətsevər və mütərəqqi fikirli müsəlman qardaş və bacılarımız hətta “nüvə başlığı istehsalına hazırlıq” bəhanəli qadağalar, sanksiyalar dövründən də yaxşı mənada, yararlanmağı bacardılar: özləri üçün lazımi hər şeyin daxildə istehsalı düşmənlərin məkrli niyyətlərini alt-üst elədi; iqtisadi blokada əks-effekt verdi.
İİR-nın ali rəhbəri Seyid Əli Xamneyi cənablarının mütəal Allahın buyruqları, İslam humanizmi və Qurani-kərimin tövsiyələrinə tamamilə zidd sayılan kütləvi qırğın vasitələrinin əldə olunması və yayılmasını dəfələrlə pisləməsi belə, xofluların müxtəlif fitnələrlə dolu qəlblərini aramlaşdıra bilmədi. Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin mütəxəssisləri Buşəhrdə, digər atom reaktorlarında yenidən yoxlamalara başlamaq qərarına gəliblər.
Təzadlısı odur ki, indiyədək hər hansı qövm İslam dövlətinin nəinki tətbiqi yasaqlanmış silahı, adi hücumundan da əziyyət çəkməyib. Şəhidpərvər xalq yalnız müdafiə məqsədilə, İslam inqilabının nəticələrinin məhvindən ötrü üzərinə qaldırılmış Səddam rejiminə və digər xain basqınlara sinə gərib. Hazırda İran hərbçilərinin Suriyada, İraqda görünməsi də daha çox həmin ölkə rəhbərlərinin dəvəti və ərazidə yerləşən müqəddəs ziyarətgahların mühafizəsi məqsədilədir. ABŞ-ın 1945-ci ilin avqustunda – faşizmin neçə ay öncə təslimçilik aktını imzaladığı və müttəfiqlərinin də heç bir təhlükə törətmədiyi bir zamanda Yaponiyanın Xirosimo və Naqasaki şəhərlərinə atdığı atom bombalarının fəsadları isə üstündən 72 il ötüşməsinə baxmayaraq, silinib getmir. Vyetnamda dinc insanlara – qocalara, qadınlara, uşaqlara qarşı işlətdiyi "napali" kimyəvi-bioloji silahları bu gün də bəşəriyyətin yaddaşını və vicdanını qarsımaqda, yandırmaqdadır...
Yaxın keçmişdə baş vermiş, unudulmayan cinayətlər seriyası azmış kimi, rəsmi Vaşinqton yenidən sürətli silahlanmaya start verib. Donald Tramp federal idarələrə "müdafiə xərclərinin" kəskin artırılmasını nəzərdə tutan büdcə hazırlamağı tapşırıb, bunun müqabilində daxili agentliklərin xərcləri xeyli kiçiləcək. "The New York Times" qəzetinin yazdığına görə, Tramp yeni büdcədə ətraf mühitin mühafizəsi üzrə agentliyin və Dövlət Departamentinin məsrəflərini 10 milyardlarla dollar azaltmağı düşünür. Bundan başqa, sosial təminat proqramlarında da ciddi ixtisarların baş verəcəyi gözlənilir. Birləşmiş Ştatlar öz cəbbəxanasını ölümsaçan yeni modellər hesabına sürətlə zənginləşdirir və köhnəlmiş, sıradan çıxmış qurğularını bazara çıxarır.
Yer üzünə çeşidli faciələr və bədbəxtliklər gətirən “matah”a müştəri bolluğu isə müxtəlif regionlarda həssas münasibətləri qızışdırmaq və məhəlli münaqişələrə, müharibələrə yol açacaq yeni konfliktlər yaratmaqla mümkündür. Amerika xalqı özlərinə heç bir aidiyyatı olmayan ucqarlarda övladlarının ölümü ilə barışmadığından belə hallar kəskin daxili təlatümlərə (anaların etiraz nümayişləri zamanı Ağ Ev qarşısına əsgər çəkmələri düzmələrini yada salın) rəvac verməklə yanaşı, liderlərin reputasiyasına da mənfi təsir göstərir. Deməli, rəsmi Vaşinqton vuruşmaqda yox, vuruşdurmaqda maraqlıdır. Onun İŞİD-i öz hərbçilərini qorumaq və digər səbəblərdən meydana çıxardığı da generalitetin etirafları sırasındadır. General Vesli Klark terror qruplaşmasının ABŞ tərəfindən dünyada zombiləşmiş qorxunc qüvvə formalaşdırmaq, Səudiyyə Ərəbistanından pul "sağmaq" və ölkələrin işğalına bəhanə yaratmaq məqsədi ilə qurulduğunu bildirib. 11 sentyabr hücumundan 10 gün sonra Pentaqona getdiyini deyən Vesli, İŞİD-in qurulması barədə qərar verilən görüşdən söhbət açıb. Görüşə müdafiə naziri Donald Ramsfeld və müavini Paul Volfovitz də qatılıbmış: "Sonra Ramsfeld məni aşağıdakı otağa çağıraraq, İraqa qarşı savaşa başlayacaqlarını bildirdi. O, müharibənin səbəbini bilmədiyini, rəhbərliyin başqa çarəsi qalmadığını vurğuladı. "Səddam və Əl-Qaidə qruplaşması arasında əlaqə tapa bildinizmi?"- sualıma nazir belə cavab verdi: "Yox. Bu məsələdə yeni bir şey yoxdur. Sadəcə, İraqa qarşı müharibə aparacağımız barədə qərar verdilər. Terrorçulara qarşı nə edəcəyimizi bilmirəm, amma yaxşı bir ordumuz var. Dövlətləri zəiflədə, çevrilişlərlə birdəfəlik silə bilərik. Bizə bir çəkic lazım idi. Buna görə də İŞİD-i qurduq". Vesli Klark devriləcək hökumətlərin siyahısını da açıqlayıb: "Biz Əfqanıstanı bombalayırdıq. Bir neçə həftədən sonra məsələni müdafiə nazirindən soruşdum. Bir kağıza 7 il ərzində çevriliş hazırlanacaq ölkələrin - Suriya, Liviya, Livan, Somali və İranın adını yazdı”.
Ötən illər ərzində İŞİD xeyli güclənərək saysız-hesabsız vandallıqlar törətdiyindən, beynəlxalq aləmdə terrorizmin xaç atası kimi dillərə düşmək zəminində labüd rüsvayçılıqdan yaxa qurtarmaqdan ötrü indi də faciə-tamaşanın ikinci pərdəsini oynamağa başlayıblar: “Biz müsəlman ölkələrini İŞİD-ə qarşı savaşdıracağıq. Şəriətçi düşməni Yer üzündən silmək üçün İslam dünyasındakı dost və müttəfiqlərimiz kömək olacaqlar” (D.Tramp). Guya İŞİD-ə qarşı mübarizədə 11,7 milyard dollar xərcləndiyi üçün iqtisadi çətinliklər yaşandığını söyləyən biznesmen-prezident, Müdafiə Nazirliyinə qruplaşmanın məhvi üçün xüsusi plan hazırlamağı da tapşırıb.
Necə də Bin Laden ssenrisini xatırladır? Əfqanıstanda SSRİ-yə qarşı yaratdılar, hansı əraziyə girmək lazımsa, "1 nömrəli terrorçu oradadır"- deyə bəhrələndilər, qudurub, cızığından çıxıb üzlərinə ağ olanda aradan götürdülər. Ən qəribə və gülünc isə adı İŞİD-in memarı qismində hallanan birisinin, İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunu (SEPAH) terrorçular siyahısına (?!) salmaq istəməsidir...
Okeanın o tayından çalınan havalara indi bu tərəfdən Aviqdor Liberman züy tutur: "İsrail Səudiyyə Ərəbistanına Yaxın Şərqdə NATO-ya bənzər alyans yaratmağı təklif edir. Terrora qarşı bütün mötədil güclərin birləşməsinin vaxtı gəlib çatıb". Tehran "rejimini" yəhudi dövlətinə təhdid sayan sionist nazirin sözlərinə görə, mötədil sünni dövlətləri onlara yönəlik ən böyük təhdidin İsrail, sionizm və ya yəhudilər deyil, İran olduğunu anlayırlar. Əgər həqiqi koalisiya qurulsa, bununla bağlı öhdəliklərdən də danışmaq olar: "Baxın NATO-ya. Alyans hər bir üzvün digərlərini müdafiə etməyə hazırlığı, digərləri tərəfindən də eyni təminat verilməsi prinsipi üzərində dayanıb". Libermana görə, yəhudi dövləti ərəblərə texnologiyalarla yardım göstərə bilər: "Onlar nə terrorizmlə mübarizə, nə hərbi plan, nə də elmi araşdırmalar sahəsində bizdəki imkanlara malik deyillər". Dəhşətli müharibə layihələri cızılıb. Qərbdən qaynaqlanan irtica yenidən şahə qalxmaq, zəhərli dalğaları ilə fərqi yuyub aparmaq niyyətindədir. Həmin sunami çəkiləndən sonra yerində qalan viranə isə yeni dünya düzəni adlanacaq və (əgər şüurlu varlıqlar yaşasa) ona təzə nizam vermək üçün konfranslar keçiriləcək. Bundan ötrü əksər resurs və vasitələr – kütləvi qırğın silahları, zombilər qrupu, çeşidli bəhanələr, təbliğat mexanizmi, milli satqınlar sürüsü və sair çoxdan hazırdır. Sadəcə, mürtəce qüvvələrin öz təbirincə desək, "dikbaş", "təhlükəli", "naqolay", "ramolunmayan" bir dövlət yolları üstündə keçilməz maneəyə çevrilib. İslam Respublikası 38 ildir nəinki zalıma boyun əyməyərək müstəqil siyasət yeridir, hətta dünya məzlumlarının hüquqlarının bərpasına çalışır. Və bu mübarizənin haqq-ədalətin qələbəsi ilə yekunlaşacağına heç bir şübhə yoxdur.
Məni yalnız ölkəmdən havalanan "xaric" səslər – bozbaş politoloqlar və psevdovətənpərvərlər dəstəsinin vay-şivəni narahat edir. Kim təminat veriri ki, "antiterror əməliyyatı aparan" düz hədəfi nişan alaraq, "terrorçu siyahısına salınanı" sıradan çıxaracaq. Məgər Əfqanstanda, İraqda min dəfələrlə hərbi bazalar əvəzinə, yaşayış məntəqələri vurularaq, dinc sakinlərin qətliamı törədilmədi? Özünü millətçi sayan, o taydakı 30 milyon soydaşımızın başına bomba yağdırılmasını qəbul görən kəslər, imperializmin İrana hücumunun ikinci günü ərazilərimizi bütövləşdirəcəyi xülyasını unudun getsin.
Bundan ötrü ən əlverişli şərait İkinci Dünya savaşının gedişində yetişmişdi, gördünüz ki, heç nə alınmadı. Qərbə əyilməz, inkişaf edən, İslami İran kimi, böyük, güclü Azərbaycan da sərfəli deyil. Hələ qorxun ki, erməni daşnakları tərəfindən işğala məruz qalmış Qarabağımızda kürd dövləti yaratmaq niyyətlərini gerçəkləşdirsinlər. 30 ilə yaxındır, yüz minlərlə məcburi köçkünün təminatında çətinlik çəkən dövlətimiz, Allah eləməmiş, cənubdan gələn qaçqın selini necə yerbəyer edə bilər? Hücuma məruz qalan tərəf də təbii ki, əl-qolunu salıb oturmayacaq və indiki halda İranın Suriya, İraq, Əfqanıstan olmadığını azyaşlı uşaq da yaxşı bilir – deməli, cavab tədbirlərinin nə ilə nəticələnəcəyi... məlumdur.
Ona görə Azərbaycan Respublikasının dövlət, hökumət rəhbərliyi və xalqı bölgədə hər hansı hücum əməliyyatının birmənalı şəkildə əleyhinədir.

vetenugrunda.az
Azərbaycanın ən böyük düşməni türklər olub. Tarixə baxın, görün Osmanlı İmperiyası Təbrizi neçə dəfə dağıdıb? Təbrizi, Gəncəni türklər yox edib, dağıdıb. Osmanlı qoşunu Çaldıran döyüşündə minlərlə türkü öldürüb. İndi də həmin Çaldıran düzü Türkiyədədir, indiki Qars ərazisində yerləşir. Halbuki Çaldıran düzü bizim olub, orada yaşayan əhali indi də Azərbaycan dilində danışır.

Akademik Çingiz Qacar

Azərbaycanlı akademik: Azərbaycanın ən böyük düşməni türklər olub

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) alimi, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, akademik Çingiz Qacar ilə müsahibə

- ABŞ-da yaşayan dünya şöhrətli azərbaycanli alim Lütfi Zadənin bu günlərdə 96 yaşı tamam oldu. Onu təbrik etdinizmi?
- Xeyr, təbrik etməmişəm. Çünki mənim üçün Lütfi Zadə əsas deyil. Mənə görə, Azərbaycanın dünyaca məşhur ən dahi alimi Əli Cavandır. O, tanınmış amerikalı fizik, ABŞ Milli Elmlər Akademiyasının üzvü idi. Milliyyətcə azərbaycanlıdır. Əli Cavan 21-ci əsrin Albert Eynşteyni sayıla bilər. Dünyada nə ali mükafatlar varsa, hamısını almışdı. "Nobel"dən başqa. Onun namizədliyi verilən vaxt İranda ABŞ səfirliyinə hücum edilmişdi. Buna görə də verilmədi. Əli Cavan qeyri-xətti spektroskopiyanın əsasın qoyub. 1960-cı ildə Amerika alimlərilə birlikdə qaz lazerini təklif edib. Lazerin güclənmə mərkəzində lazerin daxilolma gərginliyinin enmə rezonansı hadisəsini kəşf edib. 1966-cı ildə mod kəsişmələrinin effekti nəzəriyyəsini yaradıb və bunu 1969-cu ildə müşahidə edib. 1970-ci ildə isə işıq hərəkəti tezliklərinin absolyut ölçülməsi hərəkəti və qeyri-xətti flyuressensiyaların metodlarını işləyib. O, həm də spektral xətlərin itələyici daralmasını kəşf edib. Cavan “Qaz lazerin optik cihazlarında və elmi işlərdə qeyri-paralel istifadə edilməsi” adlı fundamental araşdırmasına görə, 1975-ci ildə Amerika Optik Cəmiyyəti tərəfindən ən yüksək mükafata layiq görülüb. 1993-cü ildə isə alimə nüfuzlu "Albert Eynşteyn" mükafatı verilib. O, Avrasiya Akademiyasının birinci üzvü idi. Vaxtilə bizim alimlər onunla nə qədər əlaqə yaratmağa çalışsa da, amerikalılar buna imkan vermədilər. Bildiyimə görə, Cavan ABŞ xüsusi xidmət orqanlarının nəzarətində çalışırdı. Bunun üçün də Azərbaycanda çox tanınmırdı. Onu Azərbaycanda məndən çox reklam edən adam da yoxdur. Əli Cavan dünyanın 100 ən dahi adamı siyahısına da düşüb.

- Niyə Azərbaycan alimlərindən hələ də “Nobel mükafatına layiq görülən yoxdur? Sizcə, buna səbəb nədir?
- Çünki təbii alimlərimiz yoxdur. Elm böyük vəsait tələb edir. Bilirsiniz “Nobel” mükafatını almaq neçəyə başa gəlir? Biz də milyarda yaxın pul xərcləsək, bu mükafatı ala bilərik. Alimlərin işləməsi, nə isə ortaya qoyması üçün yaxşı və müasir avadanlıqlar lazımdır. Bu avadanlıqlar isə həddindən artıq bahadır. Pulsuz heç bir iş ortaya qoymaq olmur...

- Son dövrlər Azərbaycan alimlərinin hansı uğurlu işlərini sadalamaq olar?
-Niyə ki? "Nobel" almağa namizəd olan görkəmli alimlərimiz var. Misal üçün, hörmətli akademikimiz Arif Paşayev vaxtilə “Nobel” mükafatına namizəd olmuşdu. Neçə-neçə alimimizin namizədliyini irəli sürmək olar. Amma problem sonrakı mərhələdədir...

- Konkret olaraq, bir alim kimi məhz sizin elə bir ideyanız, kəşfiniz varmı ki, sizi dünyada tanıtsın və “Nobel” ala biləsiniz?
- Bilirsiz, tanınmaqla məşhur olmaq ayrı-ayrı məsələlərdir. Bizi hamı tanıyır. Bütün dünyanın fizikləri bir-birini tanıyır. Məni də tanıyırlar, bəzən onlarla görüşürük də!..

- Qalileo Qalileyin dövründəki “elm insanları dindən uzaqlaşdırır” təqdimatına bəzən bu gün də rast gəlmək olur. Siz bu cür təqdimatla nə qədər razısınız?
- Bu cür fikirlərlə qəti razı deyiləm. Mən bunun əksini düşünürəm.

- Qacarlarla bağlı araşdırmalarda yeni hansı nəticələr əldə olunub?
- Hazırda Qacarların ABŞ-ın Santa-Barbara şəhərində cəmiyyəti fəaliyyət göstərir, Parisdə isə 10 ildən bir formal olaraq şahı seçilir. Bundan başqa, mənim Qacarlardan bəhs edən kitablarım var. Bu yaxınlarda Gəncə haqqında da kitab yazmışam. Həmin kitabda Gəncə tarixinin Qacarlarla bağlılığından bəhs etmişəm. Bilirsiz ki, Gəncə xanlığının sonuncu hökmdarı Cavad xan da Qacarlar nəslindəndir. Onun tam adı da Cavad xan Şahverdi xan oğlu Ziyadoğlu Qacar adlanır. Mənim ulu babam İran taxt-tacının vəliəhdi, qəhrəman Abbas Mirzə Qacarın oğlu Bəhmən Mirzə Qacar olub. O, vaxtilə İrandan Rusiyaya qaçıb. Rusiyadan isə Şuşaya gələrək, orada yaşayıb.

- Bu yaxınlarda Qacarlar nəslindən olan sonuncu İran şahı Əhməd şah Qacarın nəticəsi Bakıya səfərə gəlmişdi. Onunla görüşdünüzmü?
- Bəli, görüşmüşəm, gəlib mənim qonağım olub, fotolarımız da var. Ancaq o, Əhməd şah Qacarın yalançı nəticəsi idi. Deyirdi ki, mən sonuncu şahzadəyəm və sairə. Ancaq sual verdim, Qacarlarla bağlı heç nəyi bilmirdi. Bu gün Qacarların ABŞ-ın Santa-Barbara şəhərində cəmiyyəti var. Onlar Qacarlarla bağlı ensiklopediya, jurnallar buraxırlar. Hər il isə bir dəfə iclas təyin edib, Qacarların mədəniyyəti və tarixi ilə bağlı müzakirələr aparırlar. Sonra bizim tərəf Santa-Barbaradakı cəmiyyətə onunla bağlı sorğu göndərib. Sorğuya cavab olaraq, onlar da bildirib ki, o adam Əhməd şah Qacarın nəticəsi deyil, yalançıdır. Çünki son 10 ildir ki, şahzadə təyin etmirlər. Qacarların sonuncu şahzadəsi də Əhməd şah Qacar olub. Mənim bibim də Qacarların əvəzedicisi olub. O, 16 il Əhməd şah Qacara baxıb.

- Qacarların Santa-Barbaradakı cəmiyyətinin keçirdiyi iclaslara dəvət olunursuz?
- Xeyr, mən orada iştirak edə bilmirəm. Dəvət etmirlər. Ancaq mən də Qacarlarla bağlı rəsmlər çəkirəm, Qacarların rəssamlıq nümunələrini qoruyub saxlayıram.

- Bəs Azərbaycanda nə üçün Qacarlarla bağlı hər hansı mərkəz yaradılmayıb?
- Açığı bilmirəm ki, belə mərkəz nəyə görə yoxdur. Bunun yaradılması isə məndən asılı olan məsələ deyil. Ümumiyyətlə, son dövrlərə qədər Qacarlarla bağlı təbliğat qadağan idi. Sağ olsun, hörmətli Mehriban xanım Əliyeva bu sahəyə böyük diqqət və qayğı göstərdi. Qacarlarla bağlı rəsm əsərlərim və kitablarım var, onların dərc edilməsi üçün Mehriban xanım çox kömək edir. Mehriban xanımın bir dəqiqə boş vaxtı yoxdur, ancaq mənim kitablarımı oxuyur, maraqlanır. Halbuki ən yaxın qohumlarım indiyədək kitablarımı oxumayıb. Bundan başqa, Fatma xanım Abdullazadə də bu sahədə gördüyüm işlərə dəstəyini əsirgəmir. Buna görə də kitablarım dövlət vəsaiti hesabına çap edilir.

- Qacar sülaləsinin nümayəndələri indiki Ermənistan ərazisində olan mülklərilə bağlı beynəlxalq iddia qaldıra bilərmi?
- Bilmirəm, bu indi nə qədər mümkün ola bilər. Amma iki cür Qacarlar var. Biri Gəncə Qacarları, digəri isə şah Qacarlarıdır. İrəvanda əvvəl Gəncə Qacarları, sonra isə Tehrandan gələn Şah Qacarları hökmranlıq ediblər. Gəncəni də qurub-yaradan Qacarlar olub. Onlar tayfanın gizli rəhbəri olub və Şah Təhmasib tərəfindən təyin olunublar.

- Güney Azərbaycan Azadlıq Hərəkatında qacarçılıq ideoloji xətt ola bilərmi?
– Xeyr, mümkün deyil. Çünki indi İranda olan bütün Qacarlar oradan qovulub. Olsa da, çox az sayda olar. Yəni, Qacarlar sülaləsindən olan şəxsin İranda hakimiyyətə gəlmə ehtimalı yoxdur. Ümumiyyətlə, İranda qacarçılıq ideologiyası qəti qadağan olunub. Mən İrana gedəndə şahid oldum, Azərbaycan dilində danışıb-yazmağa imkan vermirlər. Amma çox istərdim ki, İranda ikinci dövlət dili Azərbaycan dili olsun. Orada azərbaycanlılara heç müstəqillik lazım deyil, ancaq ikinci dövlət dili Azərbaycan dili olsun, bu, kifayət edər. İranda azərbaycanlılar öz müstəqilliyini əldə etməyə çalışsa, müharibə və böyük insan itkisi olacaq. Amma ikinci dövlət dili kimi, Azərbaycan dilinə icazə verilsə, daha onlara müstəqillik gərək olmayacaq, İran həm də azərbaycanlıların öz dövlətləri olacaq. İranda Azərbaycan dilinə icazə verilsəydi, soydaşlarımız cəmi 5 il ərazində hökuməti götürərdi. Ümumiyyətlə, Cənubi Azərbaycanda yaşayan soydaşlarımız çox cəsarətli adamlardır. Onlar burada yaşayan azərbaycanlılara bənzəmirlər.

- Azərbaycanda hansı şəcərənin tarixi taxt-tac iddiası ola bilər?
- Bu barədə heç bir söz deyə bilmərəm.

- Biz Nizami Gəncəvini, Məhəmməd Füzulini və digər görkəmli şəxsləri dərs vəsaitlərində belə ümumbəşəri dahilər kimi təqdim edirik. Bununla da həmin şəxslərin milli kimliyini arxa plana keçirmiş oluruq. Sizə elə gəlmirmi ki, bütün bunlar həmin şəxslərin başqa millətlər tərəfindən sahiblənməsinə səbəb olur?
- Əslində, belə də olmalıdır. Çünki Nizami Gəncəvi, Məhəmməd Füzuli kimi dahi şəxsiyyətlərin milləti olmur. Onlar dahi və dünyəvi adamlardır. Necə bir millətin ola bilər? Bəzən Firdovsini Nizamidən yüksək hesab edirlər. Ancaq mənim üçün Nizami Gəncəvi Firdovsidən daha yüksəkdə dayanır. Nizami Gəncəvi farsdilli Azərbaycan şairidir. Biz Nizami Gəncəvini əski əlifbada yazdığı kimi qəbul etməliyik. İndi onun üçün məqbərə tikilib. Amma həmin abidənin önünə Azərbaycan dilində yazılıb. Bu doğru deyil. Gərək onun abidəsinin önünə əski əlifba ilə yazılsın. Biz min il o əlifbadan istifadə etmişik. Onunla yazanda nə olar? Bəzən deyirlər ki, əski əlifba ərəb əlifbasıdır və sairə. O ərəb əlifbası deyil, Azərbaycan əlifbasıdır. Məhəmməd Füzuli, İmadəddin Nəsimi, Nizami Gəncəvi, Mirzə Fətəli Axundov və digər bütün şairlər, yazarlar əski əlifba ilə yazıb-yaradıblar. Bu gün biz niyə o əlifbadan istifadə etməyək? Bu gün Azərbaycan dövləti tərəfindən Nizami Gəncəvi ilə bağlı böyük işlər görülür. Çox sağ olsun ki, Nərgiz xanım Paşayevanın təşəbbüsü ilə Oksford Universitetində Nizami Gəncəvi Mərkəzi yaradılıb.

- Azərbaycanda bir çox tarixi hökmdarların analarının ayrı millətlərdən olması məsələsi son vaxtlar xüsusi olaraq qabardılır. Misal üçün, ayrı-ayrı şəxslər iddia edir ki, Şah İsmayıl Xətainin anası xristian olduğu üçün, o da xristian olub və sairə. Sizcə, bunu deyən alimlər nə dərəcədə haqlıdır?
- Bu cür yanaşmalar doğru deyil. Mən buna qəti şəkildə qarşıyam. Yəhudilərdə nəsil, kök ana ilə götürülür. Bizdə isə ata ilə. Nizami Gəncəvinin anası kim idi? Kürd idi. Bu o demək deyil ki, Nizami kürd şairi olub. Ümumiyyətlə, mən “türk” sözünün də əleyhinəyəm. Mənim üçün ən əziz dil Azərbaycan dilidir. Gürcü bizə “tatar”, rus ayrı söz deyir. Bu baxımdan da türklər bizə çox ziyan gətirib. Misal üçün, türklərə görə Azərbaycan musiqisi yox olub. Bizim çox gözəl təsniflərimiz, rəqslərimiz var idi. Hamısı tamam itib gedib. İndi axmaq-axmaq, melodiyasız mahnılar oxuyurlar. Bütün alver də türklərin əlindədir. Marketlərdə hər şey türkcə yazılır. Biz tarixi mahnılarla yaşayırdıq. Ancaq indi o mahnıların çoxu yox olub. Mən istəyirəm ki, hər şey sırf Azərbaycan dilində olsun. Ona görə də keçmiş tariximizdə Azərbaycanın ən böyük düşməni türklər olub. Tarixə baxın, görün Osmanlı İmperiyası Təbrizi neçə dəfə dağıdıb? Təbrizi, Gəncəni türklər yox edib, dağıdıb. Osmanlı qoşunu Çaldıran döyüşündə minlərlə türkü öldürüb. İndi də həmin Çaldıran düzü Türkiyədədir, indiki Qars ərazisində yerləşir. Halbuki Çaldıran düzü bizim olub, orada yaşayan əhali indi də Azərbaycan dilində danışır.

- Ermənilərin Qarabağa necə köçürülməsi barədə hansı məlumatlara maliksiz?
- Qacarların dövründə ermənilər İrandan Rusiyaya köçüblər, oradan isə Azərbaycan ərazilərinə yerləşdiriliblər. Rusiyadan gələn ermənilər təmiz Azərbaycan dilində danışa bilirdi. Ermənilər tarixən ticarət mərkəzləri olan ərazilərdə yaşamağa üstünlük veriblər. Ona görə də Azərbaycan ərazilərində ermənilər tarixən “İpək yolu” üzərində, ticarət olan yerlərdə məskunlaşıblar. Harada alver olurdusa, ermənilər də gedib orada yaşayırdı. Gəncə də “İpək yolu” üzərində yerləşirdi. Ona görə də Gəncəyə xeyli erməni köçmüşdü, Gəncə əhalisinin az bir hissəsi erməni idi.

Vasif Həsənli               publika.az

İvan Qroznı şiələri necə xilas etdi?

İbrahim Sel

 1572-ci ildə Osmanlı sultanı Avrasiya xalqlarının qoruyucusu olan Rusiyanın üzərinə qoşun yeritdi. Krımdan tərkibində 20 min sayseçmə yeniçəri də olmaqla 120 min əsgər və 200 topla yola çıxan Osmanlı ordusunu Molodi kəndi yaxınlığında Çar İvan Qroznının 25 minlik Rus ordusu qarşıladı. Ruslar özlərindən qat-qat çox olan Osmanlı ordusunu nəinki darmadağın etdilər, hətta son nəfərinə kimi qırdılar. Şiələrin qanına susamış Osmanlı dövlətinin onurğa sütunu sındırıldı, belə ki Osmanlı ordusunun yarısı həmin döyüşdə məhv oldu. Bundan sonra osmanlıların qonşu dövlətlərə təcavüzü azaldı. Məhz həmin qələbə şiələrin Şərqdə güclənməsinə və Qızılbaş dövlətinin ayaqda qalmasına imkan yaratdı. Təəssüflər olsun ki, həmin şanlı qələbə haqqında tarix dərsliklərimizdə heç nə deyilmir. Allah eləməmiş osmanlının reytinqi düşər, Sion-Turan proyektləri xalqın gözündə kəsərini itirər!
 1571-ci ildə Osmanlı dövləti iudeylərin rəhbərlik etdiyi Reç Pospolita dövləti ilə ittifaqa girərək Rusiyanın üzərinə yeridi. Qəfil hücum və avropalıların Livon Ordeni ilə müharibə ruslara qruplaşaraq vaxtında müqavimət göstərməyə imkan vermədi. Osmanlıar Moskva ətrafındakı sloboda və kəndləri, sonra isə şəhərin kənarındakı evləri yandırdılar. Güclü külək olduğundan yanğın bütün şəhərə yayıldı. Taxta evlər tez alışdı və alovu bir-birinə ötürdü. Əhali evlərdən qaçaraq şəhərin şimal darvazalarına yığışdı, basabasda çoxlu insan qırıldı. Moskva tam yanıb külə döndü. Krım xanı Devlət Gireyin rəhbərlik etdiyi Osmanlı qoşunu Moskvadan başqa 36 Rus şəhərini darmadağın etdi və rus ellərini çapıb taladı. Devlət Girey özü ilə çoxlu rus qadın və uşağı əsir apardı ki, onları yəhudi tacirləri İstanbulda satışa çıxardılar. Bu yürüş zamanı 80 min rus öldü, 60 min isə əsir aparıldı. Moskva əhalisinin sayı 100 mindən 30 minə endi.
 Asan qələbədən və əldə etdikləri qənimətdən şirnikləşən osmanlıların 1572-ci ildə yenidən könüllərinə Rusiya düşdü və yürüşə çıxdılar. Ordu komandanı Devlət Girey bu dəfə səfərə çıxarkən bildirdi ki, ruslarla döyüşməyə yox, Moskvaya hakimlik etməyə gedir. Onun ağlına da gəlmirdi ki, ruslar 120 minlik qoşunun qabağına sanballı qüvvə çıxara bilərlər. Osmanlılar ötən il vurduqları zərbədən Rusiyanın hələ uzun müddət özünə gələ bilməyəcəyini düşünürdülər. Hətta Osmanlı paşaları “bismillah” deyib körpünü adlamamış bəri başdan plan tutaraq Rusiya torpaqlarını öz aralarında bölüşdürdülər; kimin hansı şəhərin hakimi və mirzəsi olacağını öz aralarında qərarlaşdırdılar, yağlı alver yerlərinə görə isə tacirlərlə behləşdilər. Plan beləydi ki, 120 minlik ordu Rusiyaya girib həmişəlik orda qalmalıydı, belə ki osmanlılar Rusiyanı tutmağa yox, ora yaşamağa gedirdilər. Qəzavü-qədər elə gətirdi ki, osmanlılar həmişəlik Rus torpağında qaldılar, biri də geri dönmədi.
 Moskvanın 50 verstliyində, Molodi kəndi yaxınlığında osmanlılar voevoda Mixail Vorotinskinin və opriçnik Dmitri Xvorostininin başçılıq etdiyi 25 minlik Rus ordusu ilə üz-üzə gəldilər. Ruslar osmanlıları qarşılamağa tam hazırlıq görmüşdülər; onlar “qulyay-qorod” adlanan o dövrün taxta tanklarını hazırlamışdılar. Təkərləri üstündə hərəkət edə bilən, qalın taxta lövhələrdən qurulmuş səyyar çəpərlər indiyədək belə müdafiə qurğusu görməmiş osmanlıları dəhşətə saldı. Onlar neçə dəfə hücuma keçsələr də, Rusların taxta tanklardan ibarət çəpərini keçə bilmədilər və hər hücumda çəyirtkə kimi qırıldılar. Lövhələrin arasındakı çatlardan tüfənglər atəş açdı, deşilmiş oyuqlardan toplar guruldadı, üstdən isə oxlar sel kimi yağdı. Aramsız atəşlər osmanlı atlılarını qırıb çatdı. Osmanlılar dalğa-dalğa hücuma keçsələr də, rusların maraqlı sürprizi- “qulyay-qorod” adlı ətçəkən maşın onları min-min biçib tökdü, qan su yerinə axdı. Osmanlılar belə döyüşə hazır deyildilər. Rusların “pişşal” adlanan tüfənglərinin deşmə qabiliyyəti olduqca güclü idi: güllə iki döyüşçünü deşib keçir, üçüncünün bədənində ilişib qalırdı. Belə güllələr dəmir əsləhəni də asanlıqla deşirdi. “Qulyay-qorod”un önündə insan meyidlərindən təpələr yarandı. Rus torpağı onda hakimlik etməyə gəlmiş düşmənin qanı ilə bolluca sulandı. Qaranlığın çökməsi ilə döyüş dayansa da, səhər açılanda Xvorostininin kazak qoşununun arxalarını kəsdiyini və mühasirəyə alındıqlarını anlayan osmanlılar təşvişə düşdülər. Gireyi burda ağlamaq tutdu. Quduzlaşmış osmanlılar var-güclərini toplayıb rusların səyyar taxta qalasının üstünə cumdular. İş o həddə çatdı ki, “tank”ların yanına çatanda krımlılar əllərini keçirib çəpərləri aralamağa, yeniçərilər isə qılıncları ilə, hətta dişlərini keçirərək taxtaları sökməyə çalışdılar. Amma ruslar düzəltdikləri müdafiə qurğusundan ustalıqla istifadə etdilər və bütün günü osmanlıların qanı su yerinə axdı. Son nəticədə gücdən düşmüş osmanlılar silahı yerə atdılar. Meydana girən ruslar onları yumruqla çırpmağa, təpikləməyə başladılar. Ölənlərin içində Devlət Gireyin müşaviri, oğlu, nəvəsi və yeznəsi də vardı. Həmin döyüşdə demək olar ki, Krımın bütün əli silah tutan kişi əhalisi qırıldı. Məhz bu məğlubiyyət Krımın Osmanlıdan qoparaq Rusiya İmperiyasının tərkibinə qatılmasına səbəb oldu. 120 minlik osmanlı qoşunundan cəmi 10 min tatar vətəninə- Krıma qayıda bildi, qalan krımlılar və osmanlılar hamısı qırıldılar. Bu nəhəng hərbi fəlakət ən böyük məğlubiyyətlərdən biri kimi hərb tarixinə düşmüşdür. Molodi döyüşü- Avrasiya və Dünya tarixinin ən böyük hadisələrindən biridir. Rusların Molodi qələbəsi nəinki Avropanı, Avrasiya xalqlarını osmanlı təcavüzündən xilas etdi, bu əlamətdar hadisə Qızılbaş dövlətinin ən böyük düşməninin belini qırmaqla şiələri gələcək təhlükələrdən sığortaladı.

“Avrasiya tarixi” kitabından